Co można a czego nie można w okresie ciąży? Poradnik i wytyczne
Co warto a czego unikać w trakcie oczekiwania na przyjście na świat Waszego maleństwa? Ten artykuł stanowi rodzaj "klasycznych podstaw".
Wskazówki i Zalecenia dla Przyszłych Mam
Co warto a czego unikać w trakcie oczekiwania na przyjście na świat Waszego maleństwa? Ten artykuł stanowi rodzaj „klasycznych podstaw”, szczególnie dla tych z Was, które przechodzą przez kolejne ciąże lub mają już doświadczenie macierzyńskie, i mogą pomyśleć: „Przecież to oczywiste!”
Czy można pić alkohol w trakcie ciąży?
W okresie ciąży, jednym z kluczowych elementów jest całkowite powstrzymanie się od spożywania alkoholu. Zespół FAS (fetal alcohol syndrome) to kompleks cech, zarówno w rozwoju anatomicznym, jak i poznawczym dziecka, spowodowany spożywaniem alkoholu przez przyszłą matkę.
Problem z FAS polega na braku określonej bezpiecznej dawki – alkohol może różnie wpływać na rozwój płodu u każdej kobiety. To, co sprawia, że jest to istotny problem, to powstawanie mitów i nieprawidłowych przekonań dotyczących spożywania alkoholu w ciąży.
Alkohol szkodzi w każdym trymestrze ciąży. Wypijanie go w drugim i trzecim trymestrze może prowadzić m.in. do hipotrofii płodu, niewydolności łożyska czy nawet zgonu wewnątrzmacicznego. Mogą się również pojawić różne wady w ośrodkowym układzie nerwowym, które czasem ujawniają się dopiero po wielu latach.
Co jednak, jeżeli przypadkowo spożyłam alkohol, nie wiedząc jeszcze o ciąży?
W ciągu pierwszych 14 dni po zapłodnieniu, do spodziewanej daty miesiączki, obowiązuje biologiczna zasada „wszystko albo nic”. Oznacza to, że jeśli ciąża rozwija się pomyślnie, krótkotrwałe spożycie alkoholu nie powinno mieć wpływu na rozwój zarodka. Nie ma więc powodu do paniki – ale od chwili, gdy dowiesz się o ciąży, całkowicie zrezygnuj z alkoholu.
Czy każde bezalkoholowe piwo/wino jest bezpieczne w ciąży?
Oczywiście, jeśli napój ma oznaczenie „0,0%”, bez obaw możesz go spożywać w ciąży. Na rynku jest coraz więcej takich produktów, stanowiących doskonałą alternatywę dla kobiet w ciąży.
A co, jeśli zjadłam pralinki z alkoholem?
Pojedyncza pralinka z odrobiną alkoholu zwykle nie stanowi zagrożenia dla dziecka, ale w ciąży lepiej wybierać słodycze bez alkoholu i zwracać uwagę na skład produktów.
Unikaj palenia w ciąży!
Palenie podczas ciąży zwiększa ryzyko poronienia, wad wrodzonych, takich jak wytrzewienia czy wady serca, a także zwiększa ryzyko porodu przedwczesnego. To również istotny czynnik hipotrofii płodu i stanowi jedno z głównych zagrożeń zespołem nagłej śmierci łóżeczkowej noworodków.
Dbaj o zdrową dietę w ciąży!
Podczas ciąży ważne jest zdrowe odżywianie! W pierwszym trymestrze nie trzeba jeść więcej niż dotychczas. W drugim i trzecim zapotrzebowanie rośnie o ok. 350–450 kcal dziennie – to mniej więcej jeden dodatkowy, pełnowartościowy posiłek, a nie „jedzenie za dwoje”. Ogranicz kofeinę do ok. 200 mg dziennie (2 filiżanki kawy) i jedz ryby 1–2 razy w tygodniu (najlepiej morskie, tłuste, np. łososia lub śledzia), unikając gatunków o dużej zawartości rtęci (np. miecznika, rekina). Wybieraj produkty wysokiej jakości, kontroluj daty przydatności, i staraj się utrzymać zrównoważoną dietę, choć wiemy, że każda przyszła mama ma swoje „ulubione” danie, które nie sprawia kłopotów.
Unikaj spożywania surowego mięsa, ryb, jajek oraz nieumytych owoców i warzyw.
Podczas ciąży, aby uniknąć ryzyka zatrucia pokarmowego, surowe mięso i ryby powinny być spożywane wyłącznie po odpowiednim przetworzeniu termicznym, czyli gotowane, pieczone lub smażone. Warzywa i owoce stanowią potencjalne źródło bakterii, pasożytów i pestycydów, dlatego warto dokładnie je myć lub obierać ze skórki.
Unikaj mleka niepasteryzowanego i serów pleśniowych.
Wybieraj mleko i przetwory mleczne pasteryzowane – tak jest w przypadku większości produktów sklepowych, w tym jogurtów, kefirów i zsiadłego mleka. Unikaj mleka surowego oraz serów z mleka niepasteryzowanego. Miękkie sery pleśniowe (np. brie, camembert, rokfor, gorgonzola) odłóż na czas ciąży albo jedz je tylko po dokładnym podgrzaniu – przez ryzyko listeriozy. Z tego samego powodu unikaj wędlin i ryb wędzonych na zimno oraz gotowych sałatek z dłuższym terminem ważności.
Utrzymuj aktywność fizyczną zgodnie z dotychczasowym poziomem.
Sport w ciąży to zdrowy pomysł, pod warunkiem, że czujesz się na siłach. Jeżeli uprawiałaś aktywność fizyczną przed ciążą, takie jak bieganie, pływanie czy aerobik, możesz kontynuować te aktywności w ciąży. Zalecane są zwłaszcza łagodne formy aktywności, takie jak joga, pilates czy pływanie.
Zwierzęta domowe nie muszą odchodzić na bok.
Nie ma potrzeby pozbywania się zwierząt domowych, zwłaszcza tych „starszych”. Warto jednak zachować ostrożność, zwłaszcza w kontakcie z kotami (ryzyko toksoplazmozy): kuwetę najlepiej niech sprząta ktoś inny, a jeśli musisz to robić sama – w rękawiczkach i z dokładnym myciem rąk. Nie karm kota surowym mięsem, a po kontakcie ze zwierzętami zawsze myj ręce.
Możesz nosić na rękach starsze dziecko.
W trakcie niepowikłanej ciąży noszenie na rękach starszego dziecka jest zazwyczaj bezpieczne. Oczywiście, warto dostosować to do swojego komfortu i fizycznego samopoczucia.
Napoje gazowane są w porządku.
Woda gazowana w ciąży jest dozwolona, a bąbelki w napojach nie szkodzą ciąży, wręcz mogą pomagać w przypadku mdłości. Napoje słodzone są ogólnie niewskazane, zarówno w ciąży, jak i poza nią. Jednak sporadyczne sięgnięcie po coś słodkiego nie powinno być uznane za ciążowy grzech.
Można uprawiać seks w niepowikłanej ciąży.
W niepowikłanej ciąży współżycie seksualne jest zazwyczaj bezpieczne. Niemniej jednak, zawsze warto skonsultować się z lekarzem w przypadku jakichkolwiek wątpliwości czy obaw.
Sprzątanie domu ogólnodostępnymi środkami jest dozwolone.
Podczas ciąży warto zachować zdrowy rozsądek. Sprzątanie jest dozwolone, o ile stosujesz ogólnie dostępne produkty do sprzątania. Unikaj toksycznych substancji i zapewnij sobie bezpieczne warunki podczas sprzątania. Jeżeli masz kogoś, kto może zająć się sprzątaniem, to świetnie. Jeśli nie, nie daj się przekonać, że nie wolno Ci sprzątać.
